Ұлттық тағамдар
Оценка 4.6

Ұлттық тағамдар

Оценка 4.6
Разработки уроков
doc
технология
7 кл
05.03.2018
Ұлттық тағамдар
Қазақтың ұлттық тағамдары Қазақ өте қонақжай халық. Қонақтың алдына барлық тәтті тағамды қойған. Бұл дәстүр ұрпақтан — ұрпақққа жалғасуда. Қазақ халқы асты өте жоғары бағалаған, әрі қастерлей білген. «Ас-адамның арқауы», «Ас атасы — нан», «Жаман ауруға —жақсы ас» деп халық тегін айтпаған. Асқа байланысты салт-дәстүрлер: қонақасы, табақ тарту, сарқыт, асар, т.б. Ырым бойынша дастарқанға қойылған дәмнен ауыз тимей кетуге болмайды. Қазақ дастарқанына ұннан, сүттен, еттен жасалған тағамдар қояды. Қазақтың ұлттық тағамдарының ішінде еттің орны ерекше. Eт дәмділігімен және өзінің құрамындағы адам организміне пайдалы белоктық заттармен құнды.
ұлттық тағамдар.doc
______сынып                                                                  күні _______________ Пәні: технология Технология пәнінің мұғалімі:  З.А. Джумадилова Сабақтың тақырыбы: Ұлттық тағамдар Сабақтың мақсаты: Қазақтың ұлттық тағамдары туралы білімдерін кеңейту, асқа байланысты  салт­дәстүрлермен таныстыру, тақырыпқа байланысты өз ойларын айта білуге  үйрету. Сабақтың түрі: Білім, біліктілігі мен іскерлігін қалыптастыру. Тапсырмалар: жеке және топтық жұмыс,  Сабақ кезеңдері Мұғалім әрекеті Ынтымақтастық атмосферасы Оқушылар шеңбер жасап тұрады.  Мұғалім келесі оқушыға гүл шоғын  ұсынып тұрып, бүгінгі күніне сәттілік  тілейді. Оқушы әрекеті Оқушылар бір­  біріне жақсы  тілек тілеп,  сыныпта жақсы  ахуал  қалыптастырады. І Ұйымдастыру  кезеңі ІІ Үй  тапсырмасы «Ойлан, есіңе  түсір» ІІІ Жаңа сабақ Жоқ оқушыларды белгілеу, топқа бөлу Топқа бөлінеді Оқушылардың дереккөздері арқылы  жинақтаған білімдерін зерделеу Өткен сабақ  бойынша  сұрақтарға жауап береді, Қазақтың ұлттық тағамдары Қазақ өте қонақжай халық. Қонақтың  алдына барлық тәтті тағамды қойған.  Бұл дәстүр ұрпақтан — ұрпақққа  жалғасуда. Қазақ халқы асты өте  жоғары бағалаған, әрі қастерлей білген.  «Ас­адамның арқауы», «Ас атасы —  нан», «Жаман ауруға —жақсы ас» деп  халық тегін айтпаған. Асқа байланысты  салт­дәстүрлер: қонақасы, табақ тарту,  сарқыт, асар, т.б. Ырым бойынша  дастарқанға қойылған дәмнен ауыз Мағынаны тану тимей кетуге болмайды. Қазақ  дастарқанына ұннан, сүттен, еттен  жасалған тағамдар қояды. Қазақтың ұлттық тағамдарының ішінде  еттің орны ерекше. Eт дәмділігімен және өзінің құрамындағы адам организміне  пайдалы белоктық заттармен құнды.  Үлкен тойларда, тағы басқа жиындарда  мал сойылып, меймандарға табақ  тартылады. Алуан турлі қуырдақ,  қазақша ет, бұқпа, көмбе, сырбаз секілді тағамдар дастарқанымыздың қадірін  арттыра түседі. Ұлт тағамдарының негізі болып  табылатын сүттің орны бөлек. Сүт  тағамдарын халық бір сөзбен «ақ» деп  атайды. Сүттен қымыз, шұбат, қатық,  малта, май, ірімшік, құрт, сүзбе, қаймақ, айран сияқты тағамдар жасаған. Сүт тағамдарының қасиеті мол, әрі  денсаулыққа пайдалы. Ұннан жасалатын тағамдар: бауырсақ,  шелпек, құймақ, күлше, таба нан. «Дәнді шашпа, нанды баспа» деп халқымыз  нанды аса құрметтеген.Бұл тағамдардың бәрін ысырап етпей пайдалана білген. ІІ. Қазақтың дастарқаны. Қазақ халқы үшін дастарқаннан, дәмнен  үлкен нәрсе жоқ. Сондықтан тамақ  ішуге шақырғанда тамақты көп  күттіруге болмайды. Қазақтың ұлттық дастарқанында  болатын негізгі тамақтардың түрлері: 1) ет тағамдары; 2) сүт тағамдары; 3) нан тағамдары. Ең негізгі ұлттық тамақ – қазақша ет. Ет тағамдары: еттен жасалған –  даярланған тағамдар: 1) қуырдақ; 2) қазы; 3) шұжық; 4) жая. Нан тағамдары: Бауырсақ; жалпақ нан; таба нан; самса; бәліш. Сүт тағамдары: қымыз; шұбат; айран; құрт; ірімшік; сарымай; қаймақ; сүзбе. (Сөздерді  оқушылар оқып,  аударады,). ІІІ. Жаңа сөздер: Қонақ – гость Бесбармақ – мясо по­казахски Қуырдақ – обжаренное мясо Бата – благословение Қымыз – кобылье молоко Шұбат – верблюжье молоко Әзірлеу ­ приготовить  Тамақ – пища, еда Құрметтеу – уважать.  Қонақжай — гостеприимный Қастерлей білу — уметь дорожить Тегін айтпаған — не зря говорили Ауыз тию — попробовать Құрамында — в составе Құнды — ценный Ысырап етпеу — не транжирить (Сөздерді оқушылар оқып, аударады,). ІV. Жаңа сөздермен сөйлем құру. Берілген  тапсырманы  топпен уақтылы  орындау,  нәтижесінде  топтаса отырып  ортақ жауап беру Оқушылар мақал  – мәтел айтады. Мысалы: Қонақ келді. Анам бесбармақ пісірді. Әкем қымыз, шұбат әкелді. Қонақ бата берді. V. тапсырмалармен жұмыс Қымыз Қымыз – бие сүті ғой. Ұнаса, тағы іше ғой. Қымыздан көп пайда бар. Нағыз қымыз тауда бар. Қымыз – сусын тамаша, Бойымызға тараса. Сүт Ыстық­ыстық сүт ішсең, Дәмі кетпес таңдайдан. Бой жадырап кенеттен, Буы шығар маңдайдан. (Ө. Тұрманжанов). ІV. Жаңа  сөздермен  сөйлем құру Топтық  тапсырма беру Қорытындылау VІІ.Тағамдар жайлы  мақал­ мәтелдер  айту  Мысалы: Ас – адамның арқауы, Нан бар жерде ән бар Дәнді шашпа, нанды баспа.  Нан— тамақтың атасы  Ынтымақ — көптің батасы.  Нан — асалы, Ана — адамның асалы.  Нан астығын жинаймын,  Елге астық сыйлаймын.  Ас атасы ­ нан. Таңғы асты тастама. Бағалау Мақсат ағашы  арқылы өзін—өзі  бағалайды Үйге тапсырма Ұлттық тағамдар Қонақ  Бесбармақ  Қуырдақ  Бата  Қымыз  Шұбат  Әзірлеу  Тамақ  Құрметтеу Қонақжай   Қастерлей білу   Тегін айтпаған   Ауыз тию   Құрамында   Құнды   Ысырап етпеу

Ұлттық тағамдар

Ұлттық тағамдар

Ұлттық тағамдар

Ұлттық тағамдар

Ұлттық тағамдар

Ұлттық тағамдар

Ұлттық тағамдар

Ұлттық тағамдар

Ұлттық тағамдар

Ұлттық тағамдар

Ұлттық тағамдар

Ұлттық тағамдар
Скачать файл
Похожие публикации: